8 november 2026

Donderdag 5 november 2026 werd in de raadsvergadering de begroting voor 2027 behandeld en is unaniem aangenomen. Helga heeft onderstaande tekst uitgesproken.

Samen verder van ambitie naar uitvoering

Voor ons ligt de begroting.
De definitie van een begroting is het overzicht van de verwachte ontvangsten en uitgaven voor een bepaalde periode. 

Een belangrijk document, we kunnen erin terugvinden of we als Laarbeek een financieel gezonde gemeente zijn. En dat zijn we.
De ambities van het bestuursakkoord lezen we erin terug,  dat de OZB alleen wordt  verhoogd met het inflatiecijfer, bestaand beleid wordt voortgezet. 2027 is sluitend en het college gaat volgend jaar onderzoeken hoe ze de daarop volgende jaren ook sluitend krijgt. Dat is zeker nog wel spannend, veel hangt daarbij ook af van de bijdrage van het rijk en daar hebben we als gemeente geen invloed op. 

Uiteraard vinden wij de financiën belangrijk. Dat heeft onze vorige  Wethouder, Joan Briels, de afgelopen raadsperiode wel laten zien. 

Maar wat wij veel belangrijker vinden, zijn de plannen die in deze begroting staan. 
Gaan we als gemeente het geld op een goede manier besteden? Komt het bij de juiste inwoners en voorzieningen terecht?

Vorige week nog lazen we in de nieuws app van de NOS dat uit een onderzoek van het Sociaal en Cultureel planbureau blijkt, dat 30% van onze bevolking een achterstelling ervaart bij wonen en 28% bij vertegenwoordiging door de politiek. In hetzelfde onderzoek lezen we terug dat Nederlanders die het gevoel hebben aan het kortste eind te trekken, zich ook daadwerkelijk vaker in een minder gunstige positie op de woning- of arbeidsmarkt bevinden. 

Dat zijn serieuze cijfers die we niet zomaar naast ons neer kunnen leggen. Wij hebben hier  iets in te doen. 

Simpele oplossingen zijn er niet. Grote uitdagingen wel. 

In de landelijke politiek lijkt de grootste uitdaging intussen om samen te werken en elkaar iets te gunnen, tegenstellingen worden alsmaar verder uitvergroot.

Gelukkig werken  wij in Laarbeek op een constructieve, nette manier met elkaar samen. 

Het landelijke woning probleem lossen wij niet op,  maar we werken goed samen in de regio om stappen te zetten met  plannen voor Laarbeek, woningen bouwen volgens onze woonvisie, minimaal 2/3 betaalbaar, tenminste 30% sociale huur.

Dit is een uitdaging. Toch vinden wij als Werkgroep dat we ons sterk moeten blijven maken om dit voor elkaar te krijgen. Juist omdat de betaalbare huizen hard nodig zijn.

 Om deze mix waar te kunnen maken heb je grotere projecten nodig. Wij zijn daarom ook blij met het feit dat er een  onderzoek gaat komen naar het realiseren van twee nieuwe wijken. In de kern Aarle-Rixtel Schevelingen en in Lieshout Borgakker. Mooi! Want zowel voor onze senioren als voor onze jeugd is het belangrijk om te kunnen blijven wonen in Laarbeek. Bij voorkeur in de kern van je keuze. 

Als gemeente kun je plannen maken, in de uitvoering spelen onze inwoners ook een belangrijke rol. Er komen steeds meer gerechtelijke procedures op het moment dat er een bouwplan gepresenteerd wordt. Daar komt nu ook de net congestie nog bij, kunnen we al onze huizen aansluiten op het elektriciteitsnet?  Ook hierin kun je als inwoner je steentje bijdragen. Ga verstandig met energie om. Denk ook aan het belang van een ander. 

In het sociaal domein rijzen de kosten pan uit en het personeel staat onder druk of is er simpelweg niet. 

Als we doorgaan op deze weg, verstopt het systeem. Niet alles hoeft opgelost door professionals. We kunnen meer met elkaar als we momenteel laten zien. 

Daarvoor is het belangrijk dat we krachtige gemeenschappen bouwen die omzien naar elkaar en dat we hulp durven vragen en bieden aan de mensen om ons heen.

We zullen meer zelf en met elkaar op moeten lossen en niet alles bij de gemeente neerleggen. 

Zo kunnen we de middelen die er zijn, terecht laten komen bij de mensen binnen onze gemeente die dit financieel of maatschappelijk zelf niet voor elkaar krijgen. Alleen op die manier kunnen we onze zorg overeind houden. 

We doen hierin in Laarbeek al goede dingen.

Onder andere de huiskamers en onze vrijwilligers spelen een belangrijke rol. 

De subsidiestaat die bij de begroting zit, laat zien dat Laarbeek bruist en gezegend is met een groot aantal actieve verenigingen. Zij zijn het cement van onze samenleving. Elkaar wekelijks zien en samen iets doen waar je enthousiast over bent, maakt dat je oog voor elkaar hebt en het omkijken naar elkaar makkelijker ontstaat. Wij vinden het belangrijk dat hiervoor geld vrijgemaakt blijft worden. 

Bij het actualiseren van het evenementenbeleid roepen wij het college op om ervoor te zorgen dat veiligheid inderdaad geborgd is maar dat de papierwinkel wel binnen proportie blijft. We moeten mooie initiatieven omarmen en niet ontmoedigen. Dit is helaas soms nu wel het geval.

Om je sociaal netwerk zo groot mogelijk te maken is het belangrijk dat iedereen op zijn of haar manier mee kan doen in de samenleving. Of dat nu in een betaalde baan of als vrijwilliger is. Meedoen in de maatschappij, ritme hebben en contact met anderen, maakt dat je beter in je vel zit. Mooi dus dat we een proef gaan starten met Senzer voor het blijven uitvoeren van het groenonderhoud. Hierin gaat het voor ons zeker niet alleen over de kwaliteit van het geleverde werk. 

Senzer is als Gemeenschappelijke regeling voor onze gemeente verantwoordelijk voor uitvoering van de participatiewet en heeft  mensen bij een flink aantal bedrijven en organisaties binnen de regio aan het werk. Van deze bedrijven wordt begeleiding en commitment gevraagd. Als gemeente kunnen we hierin niet achterblijven en hebben we een voorbeeldfunctie.  

In het mengpaneel voor de brede welvaart staat het schuifje voor milieu  verder naar beneden als wij als Werkgroep graag zouden zien. Gelukkig staan er zeker nog goede maatregelen op het gebied van klimaat en natuur in deze begroting. Er staan plannen in voor meer biodiversiteit, de routekaart verduurzaming wordt gevolgd en er wordt  een  lijst met toekomstbomen gemaakt. De Trekgraaf in de groene long wordt zichtbaar gemaakt. 

En voor ons als Werkgroep belangrijk, er komt een beheersplan invasieve exoten waar onder andere gekeken gaat worden naar hoe om te gaan met de duizendknoop en de geelpoothoornaar.  Deze wesp zorgt voor een serieuze bedreiging van de biodiversiteit .  Wij roepen het college op om hierin samen op te trekken met het IVN. 

Ook de Isolatie actie is een mooie ontwikkeling.  Een laagdrempelige actie die een groot effect heeft. Op de portemonnee, het woongenot van mensen én op de CO2 uitstoot.

Zijn we dan alleen maar positief over alles wat we in de begroting lezen? 

Nee, kritische opmerkingen zijn er ook. Het vastrecht voor inzamelen van ons afval gaat omhoog en wij maakten ons zorgen over onze inwoners die nu in aanmerking komen voor kwijtschelding van deze belasting. Als het maximale bedrag wat kwijtgescholden wordt, gelijk blijft, kunnen zij minder vaak hun container aanbieden. Bij het beantwoorden van de technische vragen, zijn we hierin gerustgesteld. Ook het bedrag van de maximale kwijtschelding stijgt mee. 

Ook willen wij hier nogmaals  uitspreken dat de gekozen richting voor de asielopvang van ons ruimhartiger had gemogen. Creatiever met meer maatwerk in plaats van sec de spreidingswet volgen. 

Maar wij beseffen dat je in een coalitie nooit 100% je eigen programma kunt stoppen en zijn, gezien de polarisatie in Nederland, blij met een gemeenteraad waarin alle partijen de spreidingswet willen volgen.  We hopen dat de opvang waar we in 2027 voor aan de lat staan, op dezelfde goede manier verloopt als in het afgelopen jaar gebeurd is.

Dan zijn er nog de uitdagingen bij de ambtelijke organisatie. Er is een spanningsveld tussen ambitie en capaciteit. De ambities zijn groot en binnen de organisatie is al geoptimaliseerd. Het blijft een uitdaging om goede medewerkers voor onze gemeente te vinden en binden. Hierin worden stappen gezet, ook om kennis te borgen. Een compliment aan onze ambtenaren is sowieso op zijn plek. Zij werken hard voor onze gemeente.

Hebben we nu met alle plannen die in deze begroting staan, na volgend jaar geen mensen meer in Laarbeek die zich niet door ons vertegenwoordigd voelen, of achtergesteld bij het vinden van een woning? Nee, die illusie hebben wij  niet. 

Wel denken wij dat het college, met deze plannen, binnen de middelen die we ter beschikking hebben het goede voor Laarbeek doet.

Investeren in sociale netwerken, plannen maken voor het bouwen van de juiste woningen, met oog voor duurzaamheid en groen en dat geeft ons als Werkgroep alle vertrouwen in deze begroting.